The Second Schleswig War 1864

𝑊𝑜𝑗𝑛𝑎 𝑝𝑜𝑧𝑜𝑠𝑡𝑎𝑤𝑖ł𝑎 𝑔ł𝑒̨𝑏𝑜𝑘𝑖𝑒 𝑏𝑟𝑢𝑧𝑑𝑦 𝑤 𝑛𝑜𝑤𝑦𝑚 𝑝𝑎𝑛́𝑠𝑡𝑤𝑖𝑒 𝑛𝑎𝑟𝑜𝑑𝑜𝑤𝑦𝑚 𝐷𝑎𝑛𝑖𝑖: 𝑤 𝑝𝑜𝑙𝑖𝑡𝑦𝑐𝑒 𝑧𝑎𝑔𝑟𝑎𝑛𝑖𝑐𝑧𝑛𝑒𝑗, 𝑝𝑜𝑙𝑖𝑡𝑦𝑐𝑒 𝑤𝑒𝑤𝑛𝑒̨𝑡𝑟𝑧𝑛𝑒𝑗 𝑖 𝑠́𝑤𝑖𝑎𝑑𝑜𝑚𝑜𝑠́𝑐𝑖 𝑛𝑎𝑟𝑜𝑑𝑢. 𝑍𝑔𝑟𝑜𝑚𝑎𝑑𝑧𝑒𝑛𝑖𝑒 𝑁𝑎𝑟𝑜𝑑𝑜𝑤𝑒 𝑝𝑟𝑧𝑒𝑔ł𝑜𝑠𝑜𝑤𝑎ł𝑜 𝑝𝑜𝑤𝑜ł𝑎𝑛𝑖𝑒 𝑘𝑜𝑚𝑖𝑠𝑗𝑖 𝑝𝑎𝑟𝑙𝑎𝑚𝑒𝑛𝑡𝑎𝑟𝑛𝑒𝑗 𝑤 𝑐𝑒𝑙𝑢 𝑧𝑏𝑎𝑑𝑎𝑛𝑖𝑎 𝑝𝑟𝑧𝑒𝑏𝑖𝑒𝑔𝑢 𝑤𝑦𝑑𝑎𝑟𝑧𝑒𝑛́ 𝑖 𝑝𝑟𝑧𝑦𝑝𝑖𝑠𝑎𝑛𝑖𝑎 𝑤𝑖𝑛𝑦. 𝑂𝑠𝑡𝑎𝑡𝑒𝑐𝑧𝑛𝑖𝑒 𝑛𝑖𝑒 𝑝𝑜𝑑𝑗𝑒̨𝑡𝑜 𝑑𝑒𝑐𝑦𝑧𝑗𝑖, 𝑐𝑜 𝑗𝑒𝑠𝑡 𝑗𝑒𝑑𝑛𝑦𝑚 𝑧 𝑝𝑜𝑤𝑜𝑑𝑜́𝑤, 𝑑𝑙𝑎 𝑘𝑡𝑜́𝑟𝑦𝑐ℎ 𝑤 𝑛𝑎𝑠𝑡𝑒̨𝑝𝑛𝑒𝑗 𝑑𝑒𝑘𝑎𝑑𝑧𝑖𝑒 𝑙𝑢𝑑𝑧𝑖𝑒 𝑛𝑖𝑔𝑑𝑦 𝑛𝑖𝑒 𝑝𝑟𝑜́𝑏𝑜𝑤𝑎𝑙𝑖 𝑑𝑦𝑠𝑘𝑢𝑡𝑜𝑤𝑎𝑐́ 𝑛𝑎 𝑡𝑒𝑚𝑎𝑡 𝑖𝑛𝑡𝑒𝑟𝑝𝑟𝑒𝑡𝑎𝑐𝑗𝑖 𝑤𝑜𝑗𝑛𝑦 𝑖 𝑡𝑒𝑔𝑜, 𝑔𝑑𝑧𝑖𝑒 𝑚𝑜𝑧̇𝑒 𝑙𝑒𝑧̇𝑒𝑐́ 𝑜𝑑𝑝𝑜𝑤𝑖𝑒𝑑𝑧𝑖𝑎𝑙𝑛𝑜𝑠́𝑐́ 𝑧𝑎 𝑠𝑝𝑜𝑤𝑜𝑑𝑜𝑤𝑎𝑛𝑒 𝑝𝑟𝑧𝑒𝑧 𝑛𝑖𝑎̨ 𝑛𝑖𝑒𝑠𝑧𝑐𝑧𝑒̨𝑠́𝑐𝑖𝑎. (𝑠.30)

W ostatni weekend miałem okazję zobaczyć duńskie Dybbøl, gdzie rozegrała się jedna z najważniejszych bitew II wojny o Szlezwik (1864). O samej mojej wizycie w tym miejscu, napiszę dłuższy tekst w późniejszym czasie. Dziś chciałbym omówić pewną książkę, którą udało się zakupić podczas wizyty w Dybbøl.

Druga wojna o Szlezwik, to z pewnością mało znany konflikt w Polsce. W czasie gdy Duńczycy zmagali się z koalicją wojsk austriacko-pruskich, na terenach dawnej Rzeczpospolitej wciąż trwało Powstania Styczniowe. Wojna z 1864 r. jest jednak bardzo ważnym konfliktem, który był jednym z etapów na drodze do zjednoczenia Niemiec, w kierunku który wytoczył Otto von Bismarck. Wspomniana wcześniej bitwa pod Dybbøl, w pruskiej, a następnie niemieckiej polityce historycznej była stawiana na równi ze zwycięstwami pod Sadową (1866) oraz Sedanem (1870). Dość wspomnieć, że wszystkie trzy bitwy zostały upamiętnione w Kolumnie Zwycięstwa w Berlinie.

Prezentowana broszurka jest krótkim kompendium walk o Szlezwik w 1864 r. Publikacja została wydana w języku duńskim, angielskim i niemieckim. Swój egzemplarz posiadam w języku angielskim. W książce znajdziemy krótkie rozdziały, które omawiają poszczególne kwestie związane z okolicznościami, przebiegiem oraz skutkami II wojny o Szlezwik. Narracja rozpoczyna się od przedstawienia przyczyn wojny z 1864 r. Kolejne rozdziały dotyczą kwestii militarnych i dyplomatycznych. Ostatnią część publikacji stanowią zagadnienia związane z skutkami II wojny o Szlezwik dla tożsamości XIX-wiecznych (i współczesnych) Duńczyków. Całość uzupełnia ciekawy rozdział dotyczących największych mitów związanych z zmaganiami koalicji Prus i Austrii z Danią.

Publikacja jest bogato ilustrowana. Już na samym początku możemy zobaczyć piękną mapę Królestwa Dani wraz z księstwami Szlezwiku, Holsztyna i Lauenburga. Taką samą mapę można zobaczyć w duńskim serialu „1864”, podczas jednej ze scen przedstawiającą lekcję w szkole. Materiał ilustracyjny obejmuje ryciny z epoki, obrazy oraz fotografie. Szczególnie ciekawe jest zdjęcie przedstawiające duńskich weteranów, którzy stracili kończyny w walce. Interesująca jest także mapa przedstawiająca granice Królestwa Danii w roku 1863 oraz 1864. Prosta grafika pokazuje skalę strat terytorialnych.

Gdy byłem w Dybbøl, usłyszałem od jednej z Dunek, że oni także celebrują klęski. II wojna o Szlezwik, a w szczególności starcie pod Dybbøl w kwietniu 1864 r. jest czymś tak ważnym dla Duńczyków jak np. nasze powstania narodowe. Prezentowana tutaj broszura, potwierdza słowa mojej rozmówczyni. Klęska z 1864 r. stała się poważnym czynnikiem zmian duńskiego społeczeństwa. Po wielu latach, w 1920 r. w wyniku przeprowadzonego plebiscytu, część utraconych terytoriów powróciło do Danii. Największe uroczystości, ponownego połączenia się z „Macierzą” miały właśnie miejsce pod Dybbøl, które odwiedził sam duński król Christian X.

𝑃𝑟𝑢𝑠𝑘𝑖 𝑝𝑙𝑎𝑛 𝑧𝑑𝑜𝑏𝑦𝑐𝑖𝑎 𝐷𝑦𝑏𝑏ø𝑙 𝑧𝑎𝑘ł𝑎𝑑𝑎ł 𝑟𝑢𝑐ℎ 𝑜𝑠𝑘𝑟𝑧𝑦𝑑𝑙𝑎𝑗𝑎̨𝑐𝑦: 𝑝𝑟𝑧𝑦𝑔𝑤𝑜𝑧̇𝑑𝑧̇𝑒𝑛𝑖𝑒 𝑜𝑏𝑟𝑜𝑛́𝑐𝑜́𝑤 𝑎𝑡𝑎𝑘𝑖𝑒𝑚 𝑜𝑑 𝑓𝑟𝑜𝑛𝑡𝑢 𝑖 𝑝𝑟𝑧𝑒𝑗𝑠́𝑐𝑖𝑒 𝑑𝑜 𝐴𝑙𝑠, 𝑎𝑏𝑦 𝑧𝑎𝑎𝑡𝑎𝑘𝑜𝑤𝑎𝑐́ 𝑑𝑢𝑛́𝑠𝑘𝑖𝑒 𝑝𝑜𝑧𝑦𝑐𝑗𝑒 𝑜𝑑 𝑡𝑦ł𝑢. 𝐽𝑒𝑑𝑛𝑎𝑘 𝑝𝑜 𝑘𝑖𝑙𝑘𝑢 𝑝𝑟𝑜́𝑏𝑎𝑐ℎ 𝑝𝑟𝑧𝑒𝑝𝑟𝑎𝑤𝑦 𝑧 𝑆𝑢𝑛𝑑𝑒𝑣𝑒𝑑 𝑑𝑜 𝐴𝑙𝑠, 𝑘𝑡𝑜́𝑟𝑒 𝑧𝑎𝑘𝑜𝑛́𝑐𝑧𝑦ł𝑦 𝑠𝑖𝑒̨ 𝑛𝑖𝑒𝑝𝑜𝑤𝑜𝑑𝑧𝑒𝑛𝑖𝑒𝑚 𝑧 𝑝𝑜𝑤𝑜𝑑𝑢 𝑧ł𝑒𝑗 𝑝𝑜𝑔𝑜𝑑𝑦, 𝑝𝑙𝑎𝑛 𝑡𝑒𝑛 𝑧𝑜𝑠𝑡𝑎ł 𝑝𝑜𝑟𝑧𝑢𝑐𝑜𝑛𝑦 3 𝑘𝑤𝑖𝑒𝑡𝑛𝑖𝑎 1864 𝑟.. 𝐵𝑖𝑡𝑤𝑎 𝑜 𝐷𝑦𝑏𝑏ø𝑙 𝑠𝑡𝑎ł𝑎 𝑠𝑖𝑒̨ 𝑤𝑖𝑒̨𝑐 𝑘𝑙𝑎𝑠𝑦𝑐𝑧𝑛𝑎̨ 𝑜𝑝𝑒𝑟𝑎𝑐𝑗𝑎̨ 𝑜𝑏𝑙𝑒̨𝑧̇𝑛𝑖𝑐𝑧𝑎̨, 𝑝𝑜𝑛𝑖𝑒𝑤𝑎𝑧̇ 𝑝𝑟𝑢𝑠𝑐𝑦 𝑧̇𝑜ł𝑛𝑖𝑒𝑟𝑧𝑒, 𝑝𝑜𝑑 𝑧𝑚𝑎𝑠𝑜𝑤𝑎𝑛𝑦𝑚 𝑜𝑔𝑛𝑖𝑒𝑚 𝑜𝑠ł𝑜𝑛𝑜𝑤𝑦𝑚, 𝑠𝑦𝑠𝑡𝑒𝑚𝑎𝑡𝑦𝑐𝑧𝑛𝑖𝑒 𝑝𝑟𝑧𝑒𝑘𝑜𝑝𝑦𝑤𝑎𝑙𝑖 𝑠𝑖𝑒̨ 𝑤 𝑘𝑖𝑒𝑟𝑢𝑛𝑘𝑢 𝑑𝑢𝑛́𝑠𝑘𝑖𝑐ℎ 𝑝𝑜𝑧𝑦𝑐𝑗𝑖; 𝑎 𝑖𝑚 𝑏𝑎𝑟𝑑𝑧𝑖𝑒𝑗 𝑠𝑖𝑒̨ 𝑧𝑏𝑙𝑖𝑧̇𝑎𝑙𝑖, 𝑡𝑦𝑚 𝑏𝑎𝑟𝑑𝑧𝑖𝑒𝑗 𝐷𝑢𝑛́𝑐𝑧𝑦𝑐𝑦 𝑚𝑢𝑠𝑖𝑒𝑙𝑖 𝑚𝑖𝑒𝑐́ 𝑠𝑖𝑒̨ 𝑛𝑎 𝑏𝑎𝑐𝑧𝑛𝑜𝑠́𝑐𝑖 𝑖 𝑡𝑦𝑚 𝑏𝑎𝑟𝑑𝑧𝑖𝑒𝑗 𝑝𝑜𝑡𝑟𝑧𝑒𝑏𝑛𝑒 𝑏𝑦ł𝑦 𝑤𝑧𝑚𝑜𝑐𝑛𝑖𝑒𝑛𝑖𝑎 𝑖𝑐ℎ 𝑜𝑑𝑑𝑧𝑖𝑎ł𝑜́𝑤. (𝑠.16)